Tak, możesz otrzymać zasiłek opiekuńczy na chorego rodzica, jeśli podlegasz ubezpieczeniu chorobowemu i musisz osobiście sprawować nad nim opiekę. Podstawowy limit wynosi 14 dni w roku kalendarzowym. Do wypłaty potrzebujesz e-ZLA oraz formularza Z-15B.
Jakie warunki trzeba spełnić?
Zasiłek opiekuńczy przysługuje osobie objętej obowiązkowym albo dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym. Konieczna jest też osobista opieka nad chorym rodzicem, potwierdzona przez lekarza.
Przy opiece nad dorosłym członkiem rodziny znaczenie ma wspólne gospodarstwo domowe w okresie wskazanym na zwolnieniu. W określonych sytuacjach świadczenie może przysługiwać także wtedy, gdy rodzic mieszka osobno – na przykład gdy faktycznie zapewniasz mu opiekę, a w jego gospodarstwie domowym nie ma innych osób zdolnych do jej sprawowania.
Warunki, które trzeba spełnić, obejmują:
- podleganie ubezpieczeniu chorobowemu, obowiązkowemu albo dobrowolnemu,
- konieczność osobistej opieki nad chorym rodzicem,
- prowadzenie wspólnego gospodarstwa domowego w czasie opieki albo brak innych domowników mogących zapewnić rodzicowi pomoc,
- posiadanie zwolnienia lekarskiego wystawionego na opiekę nad chorym członkiem rodziny.
Jak uzyskać zasiłek opiekuńczy na rodzica?
Procedura składa się z kilku czynności. Najważniejsze jest to, że samo e-ZLA nie wystarcza do wypłaty świadczenia. Trzeba jeszcze przekazać wniosek Z-15B.
- Skontaktuj się z lekarzem – lekarz oceni stan zdrowia rodzica i potrzebę osobistej opieki.
- Uzyskaj e-ZLA – elektroniczne zwolnienie powinno wskazywać chorego członka rodziny, osobę sprawującą opiekę oraz okres opieki. Dokument trafia automatycznie do ZUS i pracodawcy.
- Wypełnij formularz Z-15B – podaj w nim między innymi dane rodzica, okres opieki oraz informacje dotyczące wspólnego gospodarstwa domowego i innych osób mogących zapewnić pomoc.
- Przekaż dokumenty płatnikowi zasiłku – jeśli zasiłek wypłaca pracodawca, złóż Z-15B u pracodawcy. W pozostałych przypadkach dokument możesz przekazać bezpośrednio do ZUS, także elektronicznie przez platformę eZUS.
Przed wysłaniem formularza sprawdź okres zwolnienia, dane rodzica oraz informacje o domownikach. Braki lub nieścisłości w Z-15B mogą opóźnić wypłatę.
Najważniejsze dane o świadczeniu
| Parametr | Szczegóły |
|---|---|
| Limit na chorego rodzica | 14 dni w roku kalendarzowym |
| Wysokość świadczenia | 80% podstawy wymiaru zasiłku |
| Wymagany dokument | Formularz Z-15B oraz e-ZLA |
| Warunek podstawowy | Ubezpieczenie chorobowe |
Podstawa wymiaru zasiłku jest ustalana według zasad dotyczących ubezpieczenia chorobowego. W typowej sytuacji świadczenie wynosi 80% podstawy wymiaru, a zasiłek przysługuje za każdy dzień wskazany w zwolnieniu, także za dni wolne od pracy.
Na co uważać przy limitach?
Limit 14 dni dotyczy opieki nad dorosłymi członkami rodziny, w tym rodzicem, i nie zwiększa się, gdy opieki wymagają oboje rodzice. Niewykorzystane dni nie przechodzą na następny rok kalendarzowy.
Te 14 dni wchodzi w skład ogólnego limitu 60 dni zasiłku opiekuńczego w roku. Oznacza to, że okres wykorzystany na opiekę nad rodzicem pomniejsza pulę, która może przysługiwać na opiekę nad dzieckiem do 14. roku życia. Nie można więc traktować limitu dla rodzica jako dodatkowych 14 dni poza limitem ogólnym.
Przed złożeniem dokumentów upewnij się także, że korzystasz z właściwego świadczenia. Zasiłek opiekuńczy jest wypłacany z ubezpieczenia chorobowego za czas czasowej opieki nad chorym rodzicem. Nie należy go utożsamiać z innymi świadczeniami związanymi z niepełnosprawnością.
Artykuł ma charakter informacyjny. W przypadku wątpliwości dotyczących prawa do świadczenia, dokumentów lub indywidualnych limitów skontaktuj się z ZUS albo płatnikiem zasiłku.
