„Porównując” przecinki

Zróżnicowana (z pozoru) interpunkcja w porównaniach z wyrazami „jak” i „niż” sprawia, że postawienie przecinka staje się niekiedy dość problematyczne. Dlaczego w jednym porównaniu jest on potrzebny, a w innym już nie?

przecinki z wyrazami jak niż

W zdaniu „Mądry jak sowa” przecinka brakuje, za to w zdaniu innym, oczywiście takim, w którym również używamy „jak”, np. „Stał się roztropny, jak byliby też jego bracia”, przecinek jednak stoi. Zdanie „Biegł szybciej niż wiatr” pozbawione jest przecinka, ale „Spał mocniej, niż śpi niedźwiedź” już nie. Interpunkcja w tych zdaniach zasadniczo różni się. I nawet jeśli byłoby łatwiej, gdyby w każdym porównaniu, przed każdym „jak” i „niż”, stawiało się przecinek, tak jednak nie jest. Warto zatem, kierując się zasadami ujętymi w słownikach interpunkcyjnych i ortograficznych, poznać niuanse stawiania przecinków w porównaniach.

„Jak”

Stawianie przecinka przed „jak” właśnie w przypadku wyrażeń porównawczych budzi często wątpliwości. „Piękny jak grecki bóg” i „Jest piękny, jak piękni byli greccy bogowie” – to dwa porównania z „jak” różniące się interpunkcją. Jak to możliwe? I skąd wiedzieć, kiedy przecinek w wyrażeniu porównawczym z „jak” stawiamy, a kiedy możemy go pominąć?

Reguła jest tak naprawdę dość prosta. Nie stawiamy przecinka wówczas, gdy „jak” tworzy proste wyrażenie porównawcze („Zima jak się patrzy”). Jeśli jednak wyrażenie porównawcze z „jak” występuje w zdaniu złożonym (zdanie takie zawiera więcej niż jedno orzeczenie), przecinek jest konieczny („Pobiegł szybko, jak zrobiłby to zawodowy biegacz”). Zasada i prosta, i warta zapamiętania.

„Niż”

W zasadzie identyczne wątpliwości dotyczą spójnika „niż”. Skutkuje to powstawaniem dosyć sporej ilości tekstów – przede wszystkim w internecie – z różnymi zapisami i z błędną interpunkcją. Aby postawić przecinek poprawnie, wystarczy odnieść się do tej samej zasady, którą stosujemy w przypadku wyrażeń porównawczych z „jak”. Wypowiedzenie złożone (z dwoma orzeczeniami) porównawcze wymaga postawienia przecinka („Jest lepiej, niż myśleliście”), natomiast w wypowiedzeniu pojedynczym przecinek możemy pominąć („Jest lepiej niż wczoraj”).

Mimo że polska pisownia potrafi zaskakiwać, kryjąc wiele wyjątków i niekiedy trudnych do zapamiętania reguł, okazuje się jednak, że nie wszystko jest tak trudne, jak to z pozoru by się wydawało.

Anna Dobrecka, Agape

 

Ten artykuł ukazał się w „Biuletynie o Biuletynach”, jedynym newsletterze w Polsce poświęconym wyłącznie biuletynom firmowym i branży custom publishing. Zaprenumeruj newsletter bezpłatnie »